Shafiq Soroush was als kind al bezeten van tekenen en schilderen. Meteen na de lagere school ging hij op een cursus. Soroush: "Daar heb ik de techniek geleerd. Maar mijn vader, de verhalenverteller, is mijn gids geweest, die mij heeft geleerd om mijn ogen te openen. Ik tekende alles wat ik zag, vooral portretten van het ambachtelijk leven in de straten." In Nederland studeerde Shafiq Soroush van 2002 tot 2006 op de Koninklijke Kunst Academie te Den Haag. Hij is een veelbelovend jong talent. De nieuwe situatie inspireert hem om de nieuwe ervaringen en waarnemingen van het landschap om hem heen in beeld te brengen, aanvankelijk met potlood of verf, maar gaandeweg met alle materialen die hem voorhanden kwamen. Dit scheppingsproces leidt tot verrassende objecten waarin werkelijkheid en fictie met elkaar strijden. Soroush: "Alles wat ik tegenkom, kan ik gebruiken, afgebrande luciferhoutjes, plastic. Met dat materiaal kan ik mijn fantasie de vrije loop laten om mijn verhaal zo eenvoudig mogelijk te vertellen".

Shafiq Soroush (Afghanistan 1981) is in Nederland sinds 1998.

Toespraak Aart van der Kuijl, kunsthistoricus, curator Vishal

Dames en heren,

Ik wens u van harte welkom in deze geheel gerenoveerde pletterij van het MCH (Mondiaal Centrum Haarlem).

Door het plafond te verhogen, het aanpassen van de be- en verlichting, een nieuwe geluidsinstallatie en een nieuwe verrijdbare bar, is de deur geopend naar een geheel nieuwe programmering. Hopelijk bezoekt u het Mondiaal Centrum Haarlem nu nog vaker. Zeker als u beseft dat hier dankzij de samenwerking met het rotterdams conservatorium, het enige opleidingsinstituut dat een afdeling wereldmuziek heeft, een fraaie proeftuin is ontstaan voor nieuw talent.

Datzelfde Mondiaal Centrum Haarlem werkt samen met stichting aïda Nederland – die kunstenaars vertegenwoordigt van een andere etnische afkomst. ditmaal gaat het om - kan ik u nu al verklappen - een fraaie overzichtsexpositie van de van oorsprong Afghaanse kunstenaar Shafiq Soroush. En wat wil het toeval: … dit verzamelgebouw herbergt ook een afdeling van de Afghaanse Culturele Vereniging.
Maar eerst even in het kort iets over de man waar het vandaag om draait.
De afkomst van de nog relatief jonge kunstenaar Shafiq Soroush werd in 1981 geboren in Kabul, de hoofd- en grootste stad van Afghanistan, waar hij zijn jeugd achterliet.
Een jeugd die ons in het boek de vliegeraar tamelijk helder is voor te stellen -- maar zwaar overschaduwd is door decennia lange gewelddadigheden waar de locale bevolking natuurlijk de dupe van is. Ook al ben je afkomstig zoals Shafiq uit een zeer geletterde familie, dan doet die wieg er niet meer toe. Als was zij van goud. Dan is dat bedje net zoveel waard als menig aandeel na het uitbreken van de financiële crisis.
Als ik uitgesproken ben, dan hoop ik dat u gaat ronddwalen in dit verzamelgebouw waar de ready mades, landschappen, figuurstukken en portretten in olieverf, objecten en kleinschalige installaties -- waar hij teken- en schilderkunst in objectkunst laat overgaan en vice versa– u zullen verbazen. Maar zoals de kunstenaar zelf zegt op zijn website dat hij veel humor in zijn werk stopt, hmm… nou nee.
Hooguit is er ironie te bespeuren in zijn poëtische materiaalkeuze en illusionistische trompe l’oeil-achtige (gezichtsbedrog) spel met licht- en schaduw. schaduw die een lichtbron veronderstelt die echter afwezig is.
De ernst en de nostalgische gevoelens naar het mooie land, waar drommen toeristen naar toe zouden moeten gaan in plaats van vreemde legertroepen is vooral in zijn ingenieus samengestelde objecten en installaties voelbaar.
Ik wil even inzoomen op kleine installatie, die je aan de voet van de grote schoorsteen van de pletterij, op zijn beurt verplettert door de dubbele bodem en de veelheid aan betekenissen.
Twee rubberen kinderklompjes gevuld met etalagenaalden op een ondergrond van spijkers: het grijpt je bij de keel.
Maar op het tweede gezicht kun je er ook iets van overlevingsdrang en ongekend grote aanpassingsvermogen van een kind in zien. de spijkers vormen dan een geriefelijk spijkerbed, waar een fakir zijn hand niet voor zou omdraaien om er op plaats te nemen.
Of de verdedigingswal met zandzakken in een ander, bühne-achtig object in de vorm van theezakjes. de fotoportretjes die er in zijn opgenomen zijn van een en dezelfde meisje/vrouw.
Iets verderop een kwetsbaar conglomeraat van eenvoudige huisjes van bovenaf gezien.  Pas in tweede instantie besef je dat het vogelvluchtperspectief het perspectief is van een gevechtspiloot. zal hij hier afdrukken en zijn bommen werpen?
Ook hier zie je door de integratie van de tekentechniek in de 2d-installatie weer hoe vrij shafiq zich beweegt tussen de verschillende media.
of neem een foto van een voetafdruk in het zand die spoedig door het zeewater zal worden weggespoeld. De vergankelijkheid van de mens krijgt in deze setting toch een navranter tintje.
De schilderkunst van shafiq zet je op het verkeerde been, omdat hij hier soms lijkt ‘aan te sluiten’ bij een traditie die wij als kitsch bestempelen. wat beoogt hij hiermee?
Is het een ode aan de tradities van zijn thuisland? Afghanistan zoals het eens was? Maar kijk eens naar het kennelijk gemak waarmee hij zijn schilderijen opbouwt.  Een rasschilder die als hij verschillende technieken integreert op zijn best is.
Het is zoals Shafiq zelf op een poetische manier uitdrukt: mijn werk wil een gestolde herinnering zijn waarin de gebeurtenissen zichzelf kunnen herinneren.
Ik wens u veel kijkplezier en verklaar deze mooie expositie voor geopend.

Artikel in het Haarlems Dagblad van 7 oktober 2009

Tentoonstelling Mondiaal Centrum

Creatief gebruik van alledaagse materialen. Zelfs de meest gewone zaken voor huishoudelijk gebruik kunnen in een kunstzinnige context, in een kleine installatie een ander verhaal vertellen. Dat is in het kort de manier waarop de jonge Afghaanse kunstenaar Shafiq Soroush zich van anderen onderscheidt. De tentoonstelling in het Mondiaal Centrum is een verzameling van installaties, schilderijen en aquarellen die soms in elkaar overlopen en waarvoor hele simpele dingen zoals luciferhoutjes worden gebruikt. Met lucifers kun je in het groot een vogelnest uitbeelden maar ook het karkas van een verwoeste stad. De indruk die de oorlogen in Afghanistan bij de jonge Soroush heeft nagelaten is een thema dat dan ook meermaals terugkomt, bijvoorbeeld in het werk 'Barbarisme', een paar boeken met een rol prikkeldraad eromheen. Wie dit te abstract vindt en meer op zoek is naar traditionele vormen van tekenen en schilderen komt toch aan zijn trekken met de kleine aquarellen, tekeningen en schilderijen, die het straatleven als thema hebben.

Shafiq komt zelf uit een geletterde familie in Kabul. Als kind was hij al bezeten van tekenen en schilderen. Zijn vader de verhalenverteller was zijn gids die hem de ogen opende waardoor hij alles tekende wat hij zag. Later ging hij ook andere materialen gebruiken. Eenmaal in Nederland studeerde Shafiq aan de kunstacademie in Den Haag. Hij heeft ook een eigen webste www.shafiqsoroush.com. De tentoonstelling is nog te zien tot 23 oktober.